Cilt 14 Sayı 2 (2026): Business & Management Studies: An International Journal
Makaleler

Algılanan örgütsel destek ve örgütsel öğrenme kültürünün çalışan yaratıcılığı ve girişimcilik niyeti üzerindeki etkisi: KOBİ’ler üzerinde bir araştırma

PDF
  • Mihriban Cindiloğlu Demirer
Mihriban Cindiloğlu Demirer
Doç. Dr., Hitit Üniversitesi, Çorum, Türkiye

Yayınlanmış 25.06.2026

Anahtar Kelimeler

  • Algılanan Örgütsel Destek, Örgütsel Öğrenme Kültürü, Çalışan Yaratıcılığı, Girişimcilik Niyeti, KOBİ
  • Perceived Organisational Support, Organisational Learning Culture, Employee Creativity, Entrepreneurial Intention, SME

Nasıl Atıf Yapılır

Algılanan örgütsel destek ve örgütsel öğrenme kültürünün çalışan yaratıcılığı ve girişimcilik niyeti üzerindeki etkisi: KOBİ’ler üzerinde bir araştırma. (2026). Business & Management Studies: An International Journal, 14(2), 948-962. https://doi.org/10.15295/bmij.v14i2.2761

Telif Hakkı (c) 2026 Mihriban Cindiloğlu Demirer

Creative Commons License

Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License ile lisanslanmıştır.

Nasıl Atıf Yapılır

Algılanan örgütsel destek ve örgütsel öğrenme kültürünün çalışan yaratıcılığı ve girişimcilik niyeti üzerindeki etkisi: KOBİ’ler üzerinde bir araştırma. (2026). Business & Management Studies: An International Journal, 14(2), 948-962. https://doi.org/10.15295/bmij.v14i2.2761

Öz

Bu araştırmanın amacı algılanan örgütsel destek ile örgütsel öğrenme kültürünün çalışan yaratıcılığı ve girişimcilik niyeti üzerindeki etkilerini KOBİ’ler bağlamında incelemektir. Araştırmanın evrenini Organize Sanayi Bölgesi’nde faaliyet gösteren KOBİ’ler oluşturmaktadır. Veriler hibrit veri toplama yöntemi (yüz yüze, online) kullanılarak elde edilmiş ve analizler 358 katılımcıdan toplanan veriler üzerinden gerçekleştirilmiştir. Ölçeklerin geçerlilik ve güvenilirliğini test etmek amacıyla açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri uygulanmış; değişkenler arası ilişkiler ise yapısal eşitlik modellemesi ile analiz edilmiştir. Korelasyon analizi sonuçları, tüm değişkenler arasında pozitif ve anlamlı ilişkiler olduğunu göstermiştir. Yapısal model bulgularına göre algılanan örgütsel destek, çalışan yaratıcılığını ve girişimcilik niyetini pozitif ve anlamlı biçimde etkilemektedir. Benzer şekilde örgütsel öğrenme kültürü de çalışan yaratıcılığı ve girişimcilik niyeti üzerinde pozitif ve anlamlı etkilere sahiptir. Ayrıca örgütsel öğrenme kültürünün hem yaratıcılık hem de girişimcilik niyeti üzerindeki etkisinin, algılanan örgütsel desteğe kıyasla daha güçlü olduğu belirlenmiştir. Araştırma bulguları, KOBİ’lerde çalışanların yaratıcı ve girişimci yönelimlerini artırmak için destekleyici uygulamaların yanı sıra öğrenmeyi teşvik eden örgüt kültürünün geliştirilmesinin kritik olduğunu ortaya koymaktadır.

PDF

Referanslar

  1. Abdullah, I. A. (2026). Enhancing SME performance: An integrated PLS-SEM and DEMATEL approach to entrepreneurial orientation, intellectual capital, and innovation product. Discover Applied Sciences, 8, 593. https://doi.org/10.1007/s42452-026-08556-7
  2. Akgunduz, Y., Alkan, C. ve Gök, Ö. A. (2018). Perceived organisational support, employee creativity and proactive personality: The mediating effect of meaning of work. Journal of Hospitality and Tourism Management, 34, 105-114. https://doi.org/10.1016/j.jhtm.2018.01.004
  3. Amabile, T. M. (1988). A model of creativity and innovation in organisations. Research in Organisational Behavior, 10, 123–167. https://www.scirp.org/reference/referencespapers?referenceid=669842
  4. Amabile, T. M. (2012). Componential theory of creativity (Working Paper No. 12-096). Harvard Business School.
  5. Amabile, T. M., Conti, R., Coon, H., Lazenby, J., ve Herron, M. (1996). Assessing the work environment for creativity. Academy of Management Journal, 39(5), 1154–1184. https://doi.org/10.2307/256995
  6. Bıyıkbeyi, T., ve Sağıroğlu, M. İ. (2025). Bireysel Yaratıcılığın Örgütsel Çevikliğe Etkisinde Yenilikçi İş Davranışının Aracılık Rolü. İş ve İnsan Dergisi (TAOM2024), 48-60. https://izlik.org/JA26CG34LK
  7. Blau, P. M. (1964). Exchange and power in social life. Wiley.
  8. Cez Özer, G. ve Göksel, A. (2024). Örgüt kültürünün algılanan örgütsel destek ve iç girişimcilik niyeti üzerine etkisinin araştırılması: bir kamu kurumu örneği. Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi, 59(4), 2962–2980. https://doi.org/10.15659/3.sektor-sosyal-ekonomi.24.12.2524
  9. Ciby, M. A., ve Dominic, E. (2026). Nurturing creative involvement at work: Role of psychological safety and happiness at work. Acta Psychologica, 262, 106105. https://doi.org/10.1016/j.actpsy.2025.106105
  10. Cindiloğlu Demirer, M., ve Polatcı, S. (2019). Örgütsel-sosyal destek ile duygusal zekanın iş ve yaşam tatmini üzerine etkisi: bankacılık sektöründe bir uygulama. Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 9(2), 381-399. https://doi.org/10.18074/ckuiibfd.493177
  11. Covin, J. G., ve Slevin, D. P. (1989). Strategic management of small firms in hostile and benign environments. Strategic Management Journal, 10(1), 75–87. https://www.jstor.org/stable/2486395
  12. Covin, J. G., ve Slevin, D. P. (1991). A conceptual model of entrepreneurship as firm behavior. Entrepreneurship Theory and Practice, 16(1), 7–25. https://doi.org/10.1177/1042258791016001
  13. Crossan, M. M., Lane, H. W., ve White, R. E. (1999). An organisational learning framework: From intuition to institution. Academy of Management Review, 24(3), 522–537. https://doi.org/10.5465/amr.1999.2202135
  14. Çokluk, Ö., Şekercioğlu, G. ve Büyüköztürk, Ş. (2014). Sosyal Bilimler İçin Çok Değişkenli İstatistik SPSS ve LISREL Uygulamaları, Pegem Akademi.
  15. Çorum Ticaret ve Sanayi Odası. (2025, 10 Aralık). Çorum Ticaret ve Sanayi Odası. https://www.ctso.org.tr/
  16. Eisenberger, R., Cummings, J., Armeli, S. ve Lynch, P. (1997). Perceived organisational support, discretionary treatment, and job satisfaction. Journal of Applied Psychology, 82(5), 812-820. https://doi.org/10.1037/0021-9010.82.5.812
  17. Fornell, C., ve Larcker, D. F. (1981). Evaluating structural equation models with unobservable variables and measurement error. Journal of Marketing Research, 18(1), 39-50. https://doi.org/10.1177/002224378101800104
  18. Gürbüz, S. ve Şahin, F. (2014), Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri, Felsefe-Yöntem-Analiz. Seçkin.
  19. Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., ve Anderson, R. E. (2010). Multivariate data analysis (7th ed.). Pearson.
  20. Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., ve Anderson, R. E. (2019). Multivariate data analysis (8th ed.). Cengage Learning.
  21. Hair, J. F., Hult, G. T. M., Ringle, C., ve Sarstedt, M. (2014). A primer on partial least squares structural equation modeling (PLS-SEM). Sage. https://doi.org/10.54055/ejtr.v6i2.134
  22. Hayes, A. F. (2022). Introduction to mediation, moderation, and conditional process analysis a regression-based approach (3rd ed.). The Guilford Press.
  23. Hornsby, J. S., Kuratko, D. F., ve Zahra, S. A. (2002). Middle managers' perception of the internal environment for corporate entrepreneurship: Assessing a measurement scale. Journal of Business Venturing, 17(3), 253–273. https://doi.org/10.1016/S0883-9026(00)00059-8
  24. Ireland, R. D., Hitt, M. A., ve Sirmon, D. G. (2003). A model of strategic entrepreneurship: The construct and its dimensions. Journal of Management, 29(6), 963–989. https://doi.org/10.1016/S0149-2063(03)00086-2
  25. İplik, E., İplik, F., ve Efeoğlu, İ. E. (2015). Çalışanların örgütsel destek algılarının örgütsel vatandaşlık davranışı üzerindeki etkisinde örgütsel özdeşleşmenin rolü. Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi (12), 109-122. https://doi.org/10.18092/ijeas.33461
  26. Joo, B. K. (2007). The impact of contextual and personal characteristics on employee creativity in Korean firms (Publication No. 3263468) [Doctoral dissertation, University of Minnesota]. ProQuest Dissertations ve Theses Global.
  27. Joo B.-K., Yang B. ve McLean G. N. (2014). Employee creativity: The effects of perceived learning culture, leader-member exchange quality, job autonomy, and proactivity. Human Resource Development International, 17(3), 297-317. https://doi.org/10.1080/13678868.2014.896126
  28. Kanbur, E. (2016). Algılanan örgütsel desteğin çalışanların iç girişimcilik performansları üzerindeki etkisinin incelenmesi. KAÜİİBFD 7(14), 443-460. https://izlik.org/JA44FS57MG
  29. Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı (KOSGEB). (2025, 11 Ekim). KOBİ tanımı güncellendi: Daha fazla işletme kamu desteklerinden yararlanabilecek. https://www.kosgeb.gov.tr/site/tr/genel/detay/9276/kobi-tanimi-guncellendi-daha-fazla-isletme-kamu-desteklerinden-yararlanabilecek
  30. Kozak, M. (2014). Bilimsel araştırma: Tasarım, yazım ve yayım teknikleri. Detay Yayıncılık.
  31. Kuratko, D. F., Ireland, R. D., ve Hornsby, J. S. (2004). Corporate entrepreneurship behavior among managers: A review of theory, research, and practice. In J. A. Katz ve D. A. Shepherd (Eds.), Advances in entrepreneurship, firm emergence and growth (Vol. 7, pp. 7–45). Elsevier/JAI Press: Oxford. https://doi.org/10.1016/S1074-7540(04)07002-3
  32. Liñán, F., ve Chen, Y. W. (2009). Development and cross–cultural application of a specific instrument to measure entrepreneurial intentions. Entrepreneurship Theory and Practice, 33(3), 593-617. https://doi.org/10.1111/j.1540-6520.2009.00318.x
  33. Luc, P. T., An, N. T., ve Hiep, N. X. (2026). Impact of organisational culture on innovation performance in nascent social enterprises through entrepreneurial orientation. Global Business Review. https://doi.org/10.1177/23939575261442602
  34. Lumpkin, G. T., ve Dess, G. G. (1996). Clarifying the entrepreneurial orientation construct and linking it to performance. Academy of Management Review, 21(1), 135–172. https://doi.org/10.5465/amr.1996.9602161568
  35. Marangoz, M. (2016). Girişimcilik, Beta.
  36. Marsick, V. J. (2013). The Dimensions of a Learning Organization Questionnaire (DLOQ): Introduction to the Special Issue Examining DLOQ Use Over a Decade. Advances in Developing Human Resources, 15(2), 127–132. https://doi.org/10.1177/1523422313475984
  37. Marsick V. J. ve Watkins K. E. (2003), Demonstrating the Value of an Organization's Learning Culture: The Dimensions of the Learning Organization Questionnaire. Advances in Developing Human Resources, 5(2), 132-151. https://doi.org/10.1177/1523422303005002002
  38. Marsick, J. V., ve Watkins, E. K. (1997). Lessons from informal and incidental learning. In J. Burgoyne, M. Reynolds (Eds.) Lessons from informal and incidental learning (pp. 295-311). SAGE Publications Ltd, https://doi.org/10.4135/9781446250488.n18
  39. Özkalp, E., Kırel, Ç. ve Cengiz, A. A. (2006). Kültür ve örgütsel yaratıcılık ilişkisi: örnek bir fabrika uygulaması. Öneri, 7(25). 17-28. https://doi.org/10.14783/maruoneri.677296
  40. Peng, L., ve Lai, F. (2012). Using partial least squares in operations management research: A practical guideline and summary of past research. Journal of Operations Management, 30(6), 467-480. https://doi.org/10.1016/j.jom.2012.06.002
  41. Polatcı, S. (2015). Örgütsel ve Sosyal Destek Algılarının Yaşam Tatmini Üzerindeki Etkisi: İş ve Evlilik Tatmininin Aracılık Rolü. Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11(2), 25-44. https://izlik.org/JA76HL44PR
  42. Rhoades, L., ve Eisenberger, R. (2002). Perceived organisational support: A review of the literature. Journal of Applied Psychology, 87(4), 698–714. https://doi.org/10.1037/0021-9010.87.4.698
  43. Senge, P. M. (1990). The fifth discipline: The art and practice of the learning organisation. Doubleday.
  44. Song, J. H., Joo, B.-K., ve Chermack, T. J. (2009). The dimensions of learning organisation questionnaire (DLOQ): A validation study in a Korean context. Human Resource Development Quarterly, 20(1), 43–64. https://doi.org/10.1002/hrdq.20007
  45. Soyalın, M., Kerse, G., ve Karabey, C. N. (2016, May 30-June 03). Algılanan örgütsel desteğin yaratıcılık üzerindeki etkisinde işe bağlanmanın aracı rolü. 2nd International Congress on Economics and Business (s. 1354–1362). Saraybosna, Bosna-Hersek.
  46. Tabachnick, B. G., ve Fidell, L. S. (2019). Using multivariate statistics (7th ed.). Pearson.
  47. Watkins, K. E., ve Marsick, V. J. (1993). Sculpting the learning organisation: Lessons in the art and science of systemic change. CA: Jossey-Bass.
  48. Yang, B. (2003). Identifying valid and reliable measures for dimensions of a learning culture. Advances in Developing Human Resources, 5(2), 152–162. https://doi.org/10.1177/1523422303005002003
  49. Yang, B., Watkins, K. E., ve Marsick, V. J. (2004). The construct of the learning organisation: Dimensions, measurement, and validation. Human Resource Development Quarterly, 15(1), 31–55. https://doi.org/10.1002/hrdq.1086
  50. Yoon, S. W., Song, J. H., Lim, D. H., ve Joo, B.-K. (2010). Structural determinants of team performance: The mutual influences of learning culture, creativity, and knowledge creation. Human Resource Development International, 13(3), 249–264. https://doi.org/10.1080/13678868.2010.483815
  51. Yürür, S. (2019). Sosyal mübadele kuramı. In S. Yürür (Ed.), Örgütsel davranış kuramları (pp. 245–279). Beta.
  52. Zahra, S. A., Nielsen, A. P., ve Bogner, W. C. (1999). Corporate entrepreneurship, knowledge, and competence development. Entrepreneurship Theory and Practice, 23(3), 169–189. https://doi.org/10.1177/104225879902300310
  53. Zhang, X., ve Bartol, K. M. (2010). Linking empowering leadership and employee creativity: The influence of psychological empowerment, intrinsic motivation, and creative process engagement. Academy of Management Journal, 53(1), 107–128. https://doi.org/10.5465/amj.2010.48037118
  54. Zhou, J., ve George, J. M. (2001). When job dissatisfaction leads to creativity: Encouraging the expression of voice. Academy of Management Journal, 44(4), 682–696. https://doi.org/10.2307/3069410